Η αρχή λειτουργίας της ενδοδαπέδιας θέρμανσης εμφανίζεται στην αρχαιότητα. H καύσιμη ύλη ήταν τοτε τα καυσόξυλα, και το μέσο μετάδοσης ήταν ο αέρας, ο οποίος διαχέονταν σε υπόγεια κανάλια κάτω από τα δάπεδο.
Στην σημερινή μορφή της λειτουργεί επιτυχώς στην ηπειρωτική Ευρώπη τα τελευταία 50 έτη, ενώ στην Ελλάδα ήδη οι πρώτες εγκαταστάσεις λειτουργούν εδώ και 25 χρόνια.
Στο σύστημα αυτό, το ζεστό νερό που μετφέρει την θερμότητα απο τον λέβητα, προσάγεται σε χαμηλή θερμοκρασία (32-40°C) μέσα στο δάπεδο μέσω σωληνώσεων, μετατρέποντας το δάπεδο σε μεγάλο θερμαντικό σώμα χαμηλής θερμοκρασίας, που ακτινοβολεί ομοιόμορφα σε όλον τον χώρο.
Η μέγιστη θερμοκρασία στην επιφάνεια του δαπέδου είναι 26-29°C, δηλαδή χαμηλότερη από την θερμοκρασία του ανθρώπινου σώματος, εξασφαλίζοντας ένα αίσθημα ευεξίας και άνεσης. Η θέρμανση δαπέδου πλησιάζει περισσότερο από κάθε άλλο σύστημα την κατανομή αυτή, πραγματοποιώντας την παλιότερη επιθυμία "ζεστά πόδια - κρύο κεφάλι".
Μιά τυπική τομή του δαπέδου σε ενδοδαπέδια θέρμανση ειναι η ακολουθη:

Τα πλεονεκτήματα της ενδοδαπέδιας θέρμανσης είναι:
Θερμική άνεση και υγιεινό περιβάλλον: η οριζόντια και έμμεση θέρμανση του χώρου έχει σαν συνέπεια την επίτευξη της ιδανικής κατανομής της θερμοκρασίας για το ανθρώπινο σώμα και την έλλειψη της ξηρότητας του αέρα λόγω χαμηλών θερμοκρασιών. Επιπλέον η αποτροπή ρευμάτων αέρα, που δημιουργούνται από τις συμβατικές μεθόδους θέρμανσης και κατά συνέπεια η έλλειψη σκόνης και η διατήρηση της υγρασίας του αέρα στο χώρο, δημιουργεί ακόμα πιο ιδανικές συνθήκες, ειδικά για άτομα με χρόνια προβλήματα αλλεργίας και άσθματος.

Εξοικονόμηση ενέργειας: η μείωση απωλειών από την οροφή και το δάπεδο σε συνδυασμό με την χαμηλή θερμοκρασία προσαγωγής του νερού επιτυγχάνουν λιγότερες ώρες λειτουργίας του λέβητα, επομένως και χαμηλότερη κατανάλωση καυσίμου και μεγαλύτερη διάρκειας ζωής της εγκατάστασης λόγω μικρότερων καταπονήσεων. Αν λάβουμε υπόψη και το μειωμένο κόστος συντήρησης οδηγούμαστε σε βραχυπρόθεσμη απόσβεση κόστους της εγκατάστασης.
Απόλυτη ελευθερία στη διαμόρφωση των χώρων: η θέρμανση δαπέδου προσφέρει οικονομία ελεύθερου χώρου και περισσότερες επιλογές στην εσωτερική αρχιτεκτονική διακόσμηση και ενδείκνυται για κατοικίες, καταστήματα, γραφεία στα οποία δεν υπάρχει διαθέσιμος χώρος ή δεν είναι επιθυμητή η τοποθέτηση εμφανών θερμαντικών σωμάτων. Λόγω έλλειψης πάσης φύσεως εμποδίων στους χώρους, αποφεύγονται οι πιθανοί τραυματισμοί, ειδικά εάν στον χώρο ζουν μικρά παιδιά ή ηλικιωμένοι.
Ειδικές εφαρμογές: η θέρμανση δαπέδου είναι η μόνη μορφή θέρμανσης που μπορεί να εφαρμοστεί σε ανοικτούς χώρους (όπως σε ημιυπαίθριους χώρους, πεζοδρόμια, αεροδρόμια, γήπεδα κλπ.),καθώς και σε χώρους που απαιτείται προστασία από παγετό (π.χ. πάρκινγκ, ράμπες). Το σύστημα της ενδοδαπέδιας έχει δυνατότητα συνδυαστικής λειτουργίας με φυσικό αέριο, αντλία θερμότητας, ηλιακή ενέργεια και θερμαντικά σώματα.

Στα μειονεκτήματα της ενδοδαπέδιας θέρμανσης μπορεί να αναφερθεί μόνο το υψηλότερο κόστος.
Η ενδοδαπέδια είναι απλή στην κατασκευή της, όμως πρέπει να προσεχθούν ιδιαίτερα μερικά πράγματα, γιατί σε περίπτωση αποτυχίας, το κόστος επισκευής και αντικατάστασης είναι μεγάλο. Απαραίτητες προυποθέσεις για την σωστή λειτουργία της ενδοδαπέδιας είναι η σωστή μελέτη του χώρου, η επιμελημένη εργασία, και η χρήση υλικών υψηλής ποιότητας και αντοχής.
Ειδικά στην σωλήνα, θα πρέπει να προσεχθεί να έχει αυτή "φράγμα οξυγόνου" για την αποφυγή εισόδου μορίων οξυγόνου απο το περιβάλλον στο νερο θέρμανσης διαμέσω της σωλήνωσης.
Οσον αφορά στην υπόλοιπη κατασκευή, θα πρέπει να ακολουθηθούν οι οδηγίες της μελέτης όσον αφορά στους αρμούς διαστολής του δαπέδου, και την περιμετρική ταινία για την παραλαβή συστολοδιαστολών.
Εφόσον επιλεγεί κατάλληλο συνεργείο για την εφαρμογή της, η ενδοδαπέδια θέρμανση είναι το καλύτερο σύστημα θέρμανσης.

Μερικά τεχνικά θέματα.


Θερμοκρασίες.

Η θερμοκρασία προσαγωγής του νερού στην ενδοδαπέδια είναι απο 20~48oC αναλόγως της εξωτερικής θερμορασίας και της θερμοκρασίας χώρου, με απόλυτο μέγιστο τους 50oC.

Η θερμοκρασία δαπέδου πρέπει να διατηρείται κάτω απο τους 39oC σε κάθε περίπτωση.


Τελικό δάπεδο και απαιτούμενα ύψη.

Το ελάχιστο συνολικό ύψος για το δάπεδο (μονωτικής πλάκα και θερμομπετόν) χωρίς το τελικό δάπεδο είναι 8.5cm και το μέγιστο 11.5cm.

Tο ελάχιστο πάχος του θερμομπετόν πρέπει να είναι 5cm μετρημενο επάνω απο την σωλήνα (αρα το min = 2.5cm (πλάκα) + 1.2cm (σωλήνα) + 5cm (θερμομπετόν) = 8.7cm και σε αυτήν την περίπτωση, ο οπλισμός του με υαλονήματα είναι ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΟΣ.

Πλάκες συνολικού ύψους πάνω απο 11.5cm δέν συνίστανται, καθώς η μετάδοση θερμότητας απο το πάχος αυτό και μετά μειώνεται δραστικά.

Το τελικό δάπεδο μπορεί να είναι πλακάκι, μάρμαρο, ξύλινο-κολλητό, και γενικά οτιδήποτε εκτός απο "καρφωτο" ξύλινο δάπεδο.

Μοκέτες και χαλιά, αυξάνουν την αδράνεια του συστήματος, αλλά δέν αποτελούν σε καμμία περίπτωση πρόβλημα.

Οι τεχνίτες που θα τοποθετήσουν το τελικό δάπεδο πρέπει να το κανουν σύμφωνα με τις οδηγίες του μηχανολόγου διότι απαιτούνται ειδικές ελαστομερείς κόλλες και αρμοί, καθώς και ειδική αντιμετώπιση των αρμών του δαπέδου της ενδοδαπέδιας.


Μήκη κυκλωμάτων.

Τα μηκη των κυκλωμάτων πρέπει να είναι 90m, με απόλυτο μέγιστο τα 110m (κατα τους γερμανούς κατασκευαστές) και 120m (κατα τους ελληνες κατασκευαστές). Γενικά πρέπει να προσπαθούμε τα μήκη των κυκλωμάτων να είναι κατα το δυνατόν ισομήκη , με μήκος μέχρι 90m.


Αντιστάθμιση.

Η χρήση ελεγκτή αντιστάθμισης ή λέβητα χαμηλών θερμοκρασιών στις εγκαταστάσεις ενδοδαπέδιας θεωρείται ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗ, και δεν αποτελεί αντικείμενο έρευνας ή συζήτησης. Κατασκευή ενδοδαπέδιων εγκαταστάσεων με χειροκίνητη τρίοδη βάνα αποτελούν καθαρή κακοτεχνία, και καλό θα είναι να αποφευγονται όπως ο διάολος το λιβάνι.


Φράγμα οξυγόνου.
Αρμοί διαστολής.
Μονωτικές πλάκες.
Θερμομπετόν.

www.monachos.gr